จัดการปัญหาการเผานา ไร่ ที่ทำให้เกิดปัญหาฝุ่นควัน ไม่ได้ง่ายในสายตาเกษตรกร เพราะปัญหามันอยู่ในรายละเอียดของการจัดการ การเผาฟางข้าวในนาของชาวนาในพื้นที่ภาคกลางเป็นปัญหาใหญ่ของฝุ่นควัน
นอกเหนือจากปัญหาเชิงโครงสร้างที่ระบบอุตสาหกรรมเกษตรที่เป็นตัวควบคุมกำกับที่ทำให้เกิดการเผาแล้ว
ในวิถีของเกษตรกรสมัยใหม่ที่ต้องดิ้นรน หาเงินเอาตัวรอด ในภาวะวิกฤตเช่นนี้ การไม่เผาอย่างที่รัฐหรือชนชั้นกลางเรียกร้อง จะช่วยจัดการปัญหาเขาอย่างไร ได้มีโอกาสคุยกับชาวนาจังหวัดลพบุรีที่ต้องทำนาปรัง 3 รอบ และต้องเผาทุกรอบ
การเผาฟางหลังนาช่วยจัดการกับข้าวดีดหรือข้าวข้าวกลายพันธุ์ เพราะถ้าปล่อยให้ขึ้นแซมในนาที่จะปลูกรอบใหม่ พวกพันธุ์ข้าวเสีย ๆ เหล่านี้จะเข้ามาสร้างปัญหาในนาที่ปลูกใหม่
หากจะใช้วิธีเอาน้ำเข้านาขังน้ำจัดการฟาง ก็ต้องใช้เวลานานและต้องเป็นพื้นที่ที่มีน้ำเพียงพอ และที่สำคัญประสิทธิภาพก็ต่ำ ไม่สามารถจัดการพวกฟางข้าวได้ทั้งหมด
หากจะใช้วิธีตัดฟางอัดก้อน ที่มีการรับซื้อก้อนละ 20 บาท ก็ต้องใช้แรงงานและใช้เวลามาก เทียบกับอัตรารับซื้อก็ไม่สร้างแรงจูงใจให้กับแรงงานที่ใช้ไปและก็ยังไม่สามารถจัดการกับข้าวดีดได้
ชาวบ้านทำกันมานาน เขารู้ว่าหน่วยงานรัฐห้าม เพราะทำให้เกิดฝุ่นควัน
ท่ามกลางที่ชาวนาต้องดิ้นรนในวิกฤตยากจนให้ลงทุนต่ำที่สุด ใช้เวลาน้อยที่สุด ถ้าเราเป็นเขาเราจะจัดการอย่างไร
ถ้าอยากให้ชาวนาหยุดเผา รัฐต้องมาแก้ปัญหาในรายละเอียดเหล่านี้ให้กับพวกเขาได้ เพราะความเป็นธรรมสภาพภูมิอากาศต้องคำนึงถึงชีวิตของคนตัวเล็กตัวน้อยเหล่านี้ ไม่เช่นนั้นมันจะเป็นการจัดการแบบอำนาจนิยมที่ไม่มีทางแก้ปัญหาได้